ဆောင်းပါး

ခေတ်အဆက်ဆက် ကူကယ်ရာမဲ့ ပြည်သူတွေ

“ခေတ်အဆက်ဆက် ကူကယ်ရာမဲ့ ပြည်သူတွေ” ညီကျော် နောက်တခါ လာပြန်ပြီတဲ့ဟေ့ … ဆိုသလို။ တို့ပြည်သူတွေမှာလည်း ဒုက္ခတွေ တခုပြီးတခု။ ဘေးအန္တရာယ်တွေထဲက မင်းဆိုးမင်းညစ်ဘေး ပြီးတော့ ရေဘေး၊ ခု ငလျင်ဘေး။ တပူပေါ် နှစ်ပူဆင့်တာ မဟုတ်တော့ပါဘူး။ ဘေးပတ်ပတ်လည်ကို ကြည့်လိုက်၊ ဖြတ်သန်းခဲ့တဲ့ကာလတွေ ကြည့်လိုက်၊ အပူတွေဆင့်တာ များလွန်းလို့ အမြင့်ကြီးရောက်နေပီ။ ထိပ်ဆုံးအပူထိ တက်ကြည့်လိုက်ရင် ပုပ္ပါးတောင်ကို မြင်ရပြီ။ ဧဝရက်တောင်ကို မြင်ရပြီ။ ဒီတခေါက်ကတော့ သဘာဝ […]

ကဗျာ

ငလျင်လှုပ်ပြီး​နောက် ၇၂ နာရီ

‘ငလျင်လှုပ်ပြီး​နောက် ၇၂ နာရီ’ ဗကိုသက် အပူ​ရှောင်စရာဖြစ်ဖြစ် ငလျင်​ရှောင်စရာဖြစ်ဖြစ် ​မေမြို့မှာ ကျွန်​တော်တို့ အိမ်မရှိပါဘူး … ရှိတဲ့အိမ်က​လေးလည်း သံလျက်​မှော်မှာ အခု မရှိ​တော့ဘူး … ကျုံး​ဘေး လမ်းလယ်ကျွန်းမှာ မိုးကာတဲထိုးပြီး အခု ကျွန်​တော်တို့ ​နေ​ပါတယ် … ​တော်​သေးတယ် ကျွန်​တော်တို့မှာ ​နေစရာ အသက်ရှိ​သေးတယ် … ကျွန်​တော်တို့မိတ်​ဆွေ​များ ​တော်​တော်များများ အသက်မရှိကြ​တော့ဘူး …။ ၃၁၊ မတ်၊ ၂၀၂၅။

ဆောင်းပါး

ခေတ်ဆိုး၊ ခေတ်ပျက်

“ခေတ်ဆိုး၊ ခေတ်ပျက်” Simon ကျနော့်မှာ အဘွားနှစ်ယောက်ရှိတယ်။ ဒီအဘွားတွေကြောင့်လည်း ကျနော့်ဘဝ ငယ်ငယ်တုန်းက အိမ်မှာ အမြဲလိုကြားခဲ့ရတဲ့ စကားတခွန်းလည်းရှိတယ်။ အဲ့ဒါ ဘာလဲဆိုရင် “ဟိုကောင်လေး ရေမြန်မြန်ချိုး၊ ဟိုကောင်လေး ထမင်းမြန်မြန်စား” စသည်ဖြင့် ဘာလုပ်လုပ် တခုခုဆို မြန်မြန်လုပ်တာကြိုက်တဲ့ အဘွားတွေနဲ့ နေခဲ့ရပြီး သူတို့ဆီက ဒီ မြန်မြန်ဆိုတဲ့စကားကို ကြားနေခဲ့ရတာပဲ။ ဒါကြောင့် ထမင်းစားနှေးတဲ့ ကျနော့်ကို အဘွားတွေက “လူလေး အစာစားရင် မြန်မြန်စား၊ မတော်လို့ […]

ဆောင်းပါး

ဝက်

“ဝက်” တက္ကသိုလ်မိုးကြီး ကျနော့်ကောင်တွေထဲမယ် ၀က်ဆိုတဲ့ တကောင်ရှိတယ်။ ခင်ဗျားတို့ လူတယောက်ကို ၀က်လို့ နာမည်ပြောင်ပေးမယ်ဆို သတ်မှတ်ထားတဲ့ အင်္ဂါရပ်တွေ ရှိမှာပေါ့။ ထားပါ။ ၀က်က အဲဒါတွေအားလုံးနဲ့ ကိုက်ညီတဲ့ကောင်ပဲ။ ၀က်က ဘုန်းကြီးကျောင်းမှာ မနေဖူးဘူး။ ဒါပေမယ့် မြန်မြန်နဲ့ များများစားနိုင်တယ်။ ခုအကြောင်းက တက္ကသိုလ် ပထမနှစ်ကဆိုတော့ ဒီကောင်က ၁၇ နှစ်သား ၀က်ကလေးပေါ့။ သိတဲ့အတိုင်း ၀က်က အစားအသောက် သိပ်ငမ်းတဲ့ကောင်။ ကန်တင်းထိုင်ရင် အားလုံးထက် […]

သတင်းသုံးသပ်ချက်ဆောင်းပါး

ကဘော်ချိုင့်ဝှမ်းက သတင်းစကား

“ကဘော်ချိုင့်ဝှမ်းက သတင်းစကား” – သတင်းသုံးသပ်ချက်ဆောင်းပါး – ■ ကျော်ဇောခိုင် ၂၀၂၅ မှာ အိန္ဒိယဂျီဒီပီက အရင် ဆယ်စုနှစ်တွေကထက် နှစ်ဆတက်လာတယ်။ ဒေါ်လာ ၄.၃ ထရီလီယံ ရှိလာတယ်။ လက်ရှိ ကမ္ဘာ့ နံပါတ်ငါး စီးပွားအင်အားကြီးနိုင်ငံဟာ ဒီနှုန်းအတိုင်း တနှစ်ကို ၇% လောက် ဆက်တက်လာရင် မကြာခင်မှာ နံပတ်လေး ဂျပန် (၄.၄ ထရီလီယံ) နဲ့ နံပါတ်သုံး ဂျာမဏီ (၄.၉ […]

ဆောင်းပါး

မသိခြင်းတွေဆိုတာ

“မသိခြင်းတွေဆိုတာ” မောင်လစ် ကျနော်တို့နိုင်ငံရဲ့ နေ့စဉ်လူ​နေမှုဘ၀မှာ လူတန်းစားမညီမျှမှုဟာ လက်​​တွေ့ပြဿနာတရပ် ဖြစ်လာပြီး အဲဒီပြဿနာကို ရင်ဆိုင်​ဖြေရှင်းဖို့ လိုအပ်လာပါတယ်။ အထူးသဖြင့် အရင်းရှင်လူတန်းစားရဲ့ ခေါင်းပုံဖြတ် အမြတ်ထုတ်မှုကြောင့် အခြေခံလုပ်သားတွေမှာ ရပိုင်ခွင့် အပြည့်အ၀မရတာက အ​ရင်းခံပြဿနာဖြစ်လာရာက​နေ အခုဆိုရင် ဖက်စစ်စစ်တပ်ကြောင့် နိုင်ငံရဲ့ ဥပဒေ​ရေးရာက ယိုယွင်းလာပြီး လူ့အခွင့်အရေးဟာ မပြည့်ဝ​တော့တဲ့ အိပ်မက်တခု ဖြစ်လာပါတယ်။ ဒါ‌ကြောင့် အရင်ကတည်းက ထိုက်တန်တဲ့အခွင့်အရေး အပြည့်အ၀မရခဲ့တဲ့ အခြေခံလူတန်းစား‌တွေရဲ့ လူမှုဘ၀ဟာလည်း ပိုပိုအဖိနှိပ်ခံရပြီး ရပိုင်ခွင့်တွေ […]

ဆောင်းပါး

တွတ်ပီနဲ့ ကျနော်

“တွတ်ပီနဲ့ ကျနော်” Simon ကျနော့်ဘဝမှာ ကင်မရာတလုံး ပိုင်ဆိုင်ဖူးခဲ့တယ်။ တန်ဖိုးကြီးတာတော့ မဟုတ်ပါဘူး။ အလုပ်က ဖော်ရိန်နာတယောက်က အမေရိကားကိုအပြန် သူ့မှာရှိတာတွေ တဝက်စျေးနဲ့မက ပြန်ရောင်းတဲ့အထဲ အဲ့သည့်ကင်မရာလေး ပါလာလို့ ဝယ်ထားမိလိုက်တာ။ ဓာတ်ပုံလည်း သိပ်ရိုက်တတ်တဲ့သူ မဟုတ်တော့ ကင်မရာ လက်ထဲရောက်ရောက်ခြင်း တွေ့သမျှအကုန် လိုက်ရိုက်ပြီး ဒီလိုပဲ လက်တည့်စမ်းရတာပေါ့။ကင်မရာကလည်း ၂၀၀၀ စွန်းစွန်းလောက်က ထွက်ထားခဲ့တာဆိုတော့ တော်တော်လေး ဟောင်းတဲ့အမျိုးအစားဖြစ်ပြီး သူ့မှာပါတဲ့ ဖန်ရှင်တွေကလည်း သိပ်မများသေးတော့ ကင်မရာ […]

ကဗျာ

ဘယ်တော့မှပြန်မဆုံတော့မယ့် အမျိုးသမီးသို့

‘ဘယ်တော့မှပြန်မဆုံတော့မယ့် အမျိုးသမီးသို့’ မိုးမြင့်ကျော် အနော်မာမြစ်ကြီးခြားပြီး ထားရက်ခဲ့သူလို ဘဝရဲ့အကျအပေါက်တွေကို ဖြည့်ဖို့ ကိုယ်မစွမ်းနိုင်ဘူး။ လိုအပ်ချိန်မှာ လက်သီးကိုဘယ်လိုဆုပ်ရမယ်၊ ဦးခေါင်းကို ဘယ်လိုညွတ်တွားရမယ် ဒီလောက်ပဲကိုယ်သိတယ်။ ဘယ်လောက်တောင်လွဲမှားခဲ့လဲဆိုရင် ကိုယ်အရောက်သွားခဲ့တဲ့ ကွန်တိုမျဥ်းစိတ်တွေ မြေပုံထဲမှာကလွဲရင် တကယ်မရှိတော့ဘူး။ လူတွေ အမြဲစွန့်ပစ်ထားလေ့ရှိတဲ့ တောတွင်းလမ်းသွယ်လေးတွေကို ပေါင်းသင်း၊ အိုင်ငယ်တွေကိုပေါင်းသင်း။ ဒါတောင် ကိုယ်တို့ချစ်တတ်တယ်ဆိုတာ သူတို့မယုံဘူး။ သူတို့အဝေးကလှမ်းလှမ်းငေးတဲ့ တောင်သွယ်တွေဟာ တခုခုပြောချင်နေသလို အမြဲရုန်းကြွနွဲ့ယိမ်းနေတာ။ သူတို့အဆိုအရ ဒုက္ခကို ခိုးယူပေါင်းသင်းဖို့ ရောက်လာတဲ့ကောင်တွေကြောင့် တောင်တွေဟာ […]

ဆောင်းပါး

ကျွန်ုပ်ပေးသော နိုဘဲလ်ဆုရှင်

“ကျွန်ုပ်ပေးသော နိုဘဲလ်ဆုရှင်” ထွင် ဒေါ်အောင်ဆန်းကြည်သည် စစ်သားတယောက်က တည့်တည့်ချိန်ရွယ်ထားသော သေနတ်ပြောင်းဝရှေ့သို့ ကြောက်ရွှံ့စိတ် တစိုးတစေ့မှမရှိဘဲ တည့်တည့် ဝင်လာခဲ့ဖူးသည်။ သို့ပါသော်လည်း လက်ဗလာနှင့် တိုးဝင်လာသော ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်အား လက်နက်ပါသော စစ်သားကပဲ ကြောက်ရွှံ့ပြီး နောက်ဆုတ်သွားခဲ့သည်။ ဒေါ်အောင်ဆန်းကြည်၏ ရဲရင့်သောလုပ်ရပ်သည် ကမ္ဘာကျော်ခဲ့ပြီး ထိုလုပ်ရပ်အပါအဝင် ဒီမိုကရေစီနှင့် လူ့အခွင့်အရေးဆိုင်ရာ အကြမ်းမဖက် လုပ်ဆောင်မှုများအတွက် ကမ္ဘာတွင် ထင်ရှားလှသည့် ငြိမ်းချမ်းရေး နိုဘဲလ်ဆုကို ရရှိခဲ့သည်။ *** ကျွန်ုပ်ကိုယ်တိုင် နိုဘဲလ်ဆု […]

သတင်းသုံးသပ်ချက်ဆောင်းပါး

အမေရိကန် အလှည့်အပြောင်း (၃)

“အမေရိကန် အလှည့်အပြောင်း (၃)” – သတင်းသုံးသပ်ချက်ဆောင်းပါး – ■ ကျော်ဇောခိုင် ၂၁ ရာစုထဲမှာ လစ်ဘရယ် အမျိုးအစားသစ်တခုကို စတင် မိတ်ဆက် သုံးစွဲလာကြတယ်။ နာမည်အရ ဝုတ်ခ်လစ်ဘရယ် (Woke Liberal) လို့ ခေါ်ဝေါ်သတ်မှတ်တယ်။ လူ့အဖွဲ့အစည်းအတွင်း စနစ်တကျ ပျံ့နှံ့စိမ့်ဝင်နေသည့် လူမျိုး‌ရေးခွဲခြားမှု (Racial)၊ လူနည်းစုဖြစ်တဲ့ လူမျိုးစုအခွင့်အရေးများ (Ethnic Minority)၊ လူနည်းစု လိင်ခွဲခြားသတ်မှတ်ခံရသူများ (Sexual Minority) ကို […]